Kocaeli Üniversitesi Otomotiv Öğretmenliği bölümünde okuduğumu takip edenler bilir.Güç aktarma organları dersindeki ödev konum alarm sistemleriydi.Araştırmalarım ve kendi bilgilerim doğrultusunda hazırladığım ödevi,yararlanmak isteyenler için buraya aktarıyorum.Yazıya ulaşıp kullanmak isteyenler lütfen en azından bir mail ile bildirsinler.Alarm sistemi hakkında bilgi edinmek isteyenlerin bu yazıyı okuduktan sonra akıllarında soru işareti kalmayacağını düşünüyorum =)

Otomobillerde Alarm Sistemleri

Günümüzde modern ve lüks otomobil üretimi çoğaldığından,bu otomobillere ödenen fiyatlarda oldukça artmaktadır.Bu sebeple insanlarda otomobillerine daha çok değer vermekte ve hırsızlıktan korumanın çeşitli yollarına başvurmaktadır.

Hırsızlardan korunmak için kullanılan sistemler alarm,baston kilit,direksiyon kilidi ve gizli kontak başlıkları gibi sistemlerdir. Bu sistemler içerisinde en çok tercih edilen,güvenilir,caydırıcı ve başarılı yöntem otomobil alarm sistemleridir.Bu sistemlerin diğer bir adı da “taşıt hırsız alarmı” (VTA - Vehicle Theft Alarm) dır.Bu sistemler genelde uzaktan kumanda ünitesi ile devreye alınıp çıkarılmaktadır.

Otomobil alarm sistemleri yayılmadan önce Immobilizer sistemi otomobil hırsızlığı için çok büyük bir atılımdı.Bu sistem ile aracın kontak anahtarı olmadan çalışması,birkaç noktadaki elektriksel devreler kesilerek önlenebiliyordu.Fakat araca çalıştırılmadan da zarar verilebilir,Immobilizer bu konuda yetersiz kaldığından alarm sistemlerine gereksinim doğmuştur.Günümüzde otomobillerde standart olarak Immobilizer bulunması alarm sistemlerinin aksine gibi gözüksede aslında Immobilizer,araç sahibini alarm sistemi kullanmaya itmekte ve alarm sistemi montajını oldukça kolaylaştırmaktadır.Kısacası tamamen güvenli bir araç isteniyorsa,Immobilizer sisteminin yanında alarm sistemi mutlaka bulunmalıdır.

Otomobil alarm sistemlerinde dikkat edilmesi gereken bir takım önemli hususlar vardır. Motor bloğu içine monte edilen alarmlarda alarm modülü, motor yıkama esnasında basınçlı sudan korunmalıdır. Motorların yüksek ısısı ile, çok yüksek ısı farklarına maruz kalan alarmların contaları bir süre sonra su yalıtım özelliklerini yitirebilir. Alarmlar, ne kadar iyi bir yalıtıma sahip olursa olsunlar bu problem yaşanabilir.Ayrıca arızalanan bir alarm sisteminin her otomobil servisinde tamir edilemeyeceğinin de bilinmesi gerekir.Günümüzde tüm alarmlar mikro işlemcilere sahiptir.Yani herbirinin kendine özel gizli bir programı vardır.Alarmın, “yetkili servisi” dışında başka bir servis tarafından bu gizli programın çözülmesi mümkün değildir.İleride bu tip bir problemle karşılaşmamak için otomobil sahibinin mutlaka en az bir merkez servisi olan bir firmadan alarm satın alması gerekmektedir.

Günümüzdeki otomobil alarm sistemlerini şu şekilde sıralamak mümkündür;

• Uzaktan kumandasız hırsızlık önleme sistemi
• Uzaktan kumandalı hırsızlık önleme alarm sistemi
• Uzaktan kumandasız iç korumalı hırsızlık önleme alarm sistemi
• Uzaktan kumandalı iç korumalı hırsızlık önleme alarm sistemi

Standart hırsızlık önleme alarm sisteminin özellikleri :

• Kapıların, kaputun ve bagaj kapağının kontrolü
• Radyonun çalınmasına karşı koruma
• Kilit silindirleri ile alarm sisteminin devreye girmesi
• Sesli veya görsel işlev göstergesi
• Elektrik ve elektronik devreler için otomatik test olanağı

Uzaktan kumandalı hırsızlık önleme alarm sisteminin çalışması

Hırsızlık önleme alarm sistemi uzaktan kumanda veya kilit sistemi ile devreye sokulabilir. Sistemin devreye girme komutu uzaktan kumandadan gönderilen sinyalle verilmiş ise (radyo frekansı veya kızılötesi) alıcı, aldığı bu sinyali bir elektrik sinyaline dönüştürür (kare dalga) ve sistem beynine iletir.

Sistem beyni aldığı bu bilgi ile kapıların, ön kaputun ve bagaj kapağının kilit mekanizmalarını çalıştırarak gerekli kilitleme işlemini sağlar. Sonuç olarak modül, bu kilitleme işlemlerinden sonra alarm sistemini devreye sokar. Devreye sokma işlemi yaklaşık 20 saniye sürer.

Sistem çalışıyor iken kapılardan birisi, kaput veya bagaj kapağı açılmaya zorlanırsa (yetki dışı), modül alarm vızıldağına sinyal göndererek sesli uyarıyı başlatır. Eğer durum radyo (kaset çalar vb.) enerji jakı çıkarıldığı an veya kontak açıldığında, bu sesli uyarının yanında 30 saniye süre ile klaksonun çalması ve 5 dakika süre ile farlar ve sinyaller fasılalı şekilde yanar.

Bu sistemle normal hırsızlık önleme alarm sistemi arasındaki fark, genişletilmiş bir modül yazılımı ve iki adet ses üstü algılayıcı bulunur bu algılayıcılar sistem devrede iken iç kısımdaki hareketleri izler.Ses üstü algılayıcılar bir verici ve bir de alıcıdan oluşur. Verici belli bir frekanstaki ses üstü dalgaları aracın içine yollar ve alıcı gelen yansımaları kontrol eder ve yansımanın ilk çıkış frekansı ile karşılaştırır. Önemli bir fark bulunur ise sistem, alarmı devreye sokar. İç koruma sistemi ancak araç,çift kilitlemeli iken devreye sokulabilir.uzaktan kumanda üzerindeki düğmeye basılarak veya kilit silindirleri ile aracın kilidi açıldığında sistem devreden çıkar.

Alarm Sistemin Parçaları

1. Hırsızlık önleme alarm modülü; Hırsızlık önleme alarm modülü ayrı bir eleman değildir, merkezi kilitleme modülünün içinde yer alır. İlgili algılayıcılar yardımı ile kapıları, kaputu, arka kapıyı, radyoyu ve aracın modeline göre iç kısmını denetler.

Hırsızlık önleme alarm modülü, araca dışarıdan izinsiz bir müdahale yapıldığında sesli sinyal (klakson) ve görsel sinyal (dörtlü flaşör) ile durumu bildirir. Ayrıca, modülün içinde bulunan marş engelleme rölesi ile motorun başkaları tarafından çalıştırılmasını önler.

Alarm ve merkezi kilit sistemi modüllerinin yazılımı ve pimleri ortaktır, bir tek modülde birleştirilmiştir.

2. Bagaj kapağı kilit silindiri anahtarı; Bagaj kapağı kilit silindiri anahtarı, bagaj kapağı kilit silindiri içindedir. Alarm devrede iken anahtar ile bagaj kapağı açılırsa, normal şartlarda devreye girmesi gereken alarm devre dışı kalacaktır. Bagaj kapağı kapatıldıktan sonra modül alarm sistemini otomatik olarak devreye sokacaktır.

3. Kaput anahtarı; Kaput anahtarı, farın yanında üst traversin üzerindedir. Bu anahtar, alarm sistemine kaputun açık ya da kapalı olduğunu bildirir. Anahtarın işlevi ve çalışması kilit konum anahtarı ile aynıdır.

4. Klakson; Alarm sistemi için araçlarda ek bir klakson mevcuttur. Bagaj bölmesinde ya da motorun yan tarafında bulunur. Bu klakson, aynı zamanda alarm sisteminin otomatik testi sırasında sesli sinyal veren eleman görevi de yapmaktadır.

5. Dörtlü flaşör alarm röleleri; Dörtlü flaşör, kendi görevi dışında (ikaz ışığı) görsel alarmı sağlamaktadır. Bir alarm durumunda dörtlü flaşör alarm röleleri modül tarafından devreye sokulur. Rölelerin biri sol taraftaki flaşörleri, diğeri ise sağ taraftaki flaşörleri kontrol eder. Bunun sonucunda tüm flaşörler beş dakika süreyle yanıp sönerler.

6. İşlev göstergesi; Bu gösterge, merkezi kilit sisteminin ve alarm sisteminin ortak elemanıdır. Alarmın; devrede, devre dışı veya 20 saniyelik ilk çalışma aşamasında vb. konumunu sürücüye bildirir.

İç korumalı ve iç korumasız alarm nedir?

Birçok gelişmiş alarm sistemi araçların içindeki olası hareketleri sensörleri ile algılar. Ancak bazı basit alarm sistemlerinde sadece kaput bagaj kapağı ve kapılara konulan sensörlerle araca bu noktalardan bir zorlama veya açılma olup olmadığı kontrol edilir.

Alarm Sisteminde İç Koruma

Ultrasonik, mikrodalga ve basınç olmak üzere üç çeşit iç koruma yöntemi vardır.

1. Ultrasonik: Bu sistemde, ses dalgaları üreten bir verici ile bir alıcı bulunur. Araç içinde hareketli bir cisim, ses dalgalarının yansımasını değiştirir ve alarma tetik verilir. Bu sistem camlar açıkken kullanılamaz.
2. Mikrodalga: 2.5Ghz (Mikrodalga) frekansında yayın yapan bir verici bulunur. Etki alanı araç içinden dışarı da taşırılabilir. Bu alan içine giren cisimlerden etkilenir, alarma tetik verilir. Camlar ve sunroof açıkken de kullanılabilir.
3. Basınç: Aracın herhangi bir kapısı, camı veya bagajı açıldığında aracın içindeki hava basıncında oynamalar meydana gelir. Bu oynamalara karşı hassas bir sistemdir. İç koruma yöntemleri arasında en son teknolojik yenilik olan bu sistem, profesyonel hırsızların cam sökme ve levye ile kapı aralama yöntemlerine karşı geliştirildi.

Darbe Modülü

Araca gelen darbelerde, alarmı tetikler. Burada önemli olan alarmın darbe ile rüzgar gibi dış faktörleri birbirinden ayırabilmesidir. Aksi takdirde alarm sistemi rüzgar, yakından geçen büyük veya egzozu patlak bir aracın yarattığı sarsıntılardan etkilenebilir.

Uyarıcı Lamba
Alarmın konumunu (iptal veya kurulu) veya iptali takiben alarm çalmışsa, çalma sebebini sinyalize eden küçük LED lambadır.

Kapı, Kaput, Bagaj Koruması
Oto alarm sistemleri içinde en temel koruma olarak tanımlanır. Kapı, kaput veya bagaj açıldığında devreyi tamamlayan bir mekanik alarmı tetikler.

Panik Butonu
Kumanda üzerinde alarm sireni çaldırmaya yarayan düğme. Araç etrafında şüpheli şahısları uzaklaştırmak için geliştirildi.
Şarjlı Siren
Araç aküsü kabloları kesildiğinde çalan sirendir.

Kontağa Bağlı Sürüş Emniyeti
Araç kontağı açık iken, kumanda butonlarını devre dışı bırakan, böylece seyir halinde yanlışlıkla motorun bloke olmasını önleyen sistemdir.

Cam Kapatma
Alarm kurulduğunda, araç camlarını otomatik olarak kapatan sistem. Akım korumalı olması şart. Aksi takdirde zaten kapalı olan camlar kapatılmaya çalışılıp arızalara yol açar.

Basınç Sensörü
Otoların iç mekanını hata riski ve ayar komplikasyonları olmaksızın koruyabilen yeni bir buluş. Sensör, Okida Alarm Sistemleri tarafından geliştirildi.

GSM Modülü
Finlandiya markası ile Okida’nın ortak projesi olan bu modül sayesinde oto alarmının tüm algılamalarını bir saniye sonra cep telefonunuzun ekranında görmenize olanak sağlıyor. Üstelik, cep telefonu ile aracınızı arayıp, komut vererek çalınan aracınızı durdurabiliyorsunuz.

Otomobil alarm sistemlerinde kullanılan teknik terimler aşağıda sıralanmıştır;

• IRS (Araç içi koruma sistemi)
• VTA - (Vehicle Theft Alarm) Taşıt hırsız alarmı
• ETACS- (Electronic time alarm control system) Elektronik zamanlı alarm kontrol sistemi

• Obitet.gazi.edu.tr
• Kilitx.com